You are here
Home > ၶၢဝ်ႇ > ၵၢၼ်မိူင်း > တႃႇေၵႃႇသၢင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး မၢၼ်းတေလး – မူႇေၸႊၼၼ်ႉ မိူင်းမၢၼ်ႈႄလႈ မိူင်းႄၶႇ လူင်းလၢႆးမိုဝ်း MoU

တႃႇေၵႃႇသၢင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး မၢၼ်းတေလး – မူႇေၸႊၼၼ်ႉ မိူင်းမၢၼ်ႈႄလႈ မိူင်းႄၶႇ လူင်းလၢႆးမိုဝ်း MoU


By သႅင်ၸိုင်ႈ
October 25,2018
ၼႂ်းဝၼ်းတီႈလိူၼ်ဢွၵ်ႇတူဝ်ႇပႃႇ 22 ဝၼ်း ပီႊ 2018 ၼီႊ ယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈၼၼ်ႉ ၽူႈတၢင်တူဝ်မိူင်းမၢၼ်ႈ ႄလႈ ၽူႈတၢင်တူဝ်မိူင်းႄၶႇ လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈလူင်းလၢႆးမုိဝ်းၽွမ်ႉလႆႈၸႂ် တႃႇလဵပ်ႈႁဵၼ်း လွင်ႈ ေၵႃႇသၢင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး မၢၼ်းတေလး-မူႇေၸႊ(Feasibility Study) တီႈၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ၽွင်း လူင် ၽၢႆႇၵပ်းသိုပ်ႇေတႃႉတၢင်ႇသူင် ဝဵင်းေၼႇပျီႇေတႃႇ ဝႃႈၼႆ။
သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး မၢၼ်းတေလး – မူႇေၸႊၼႆႉ ယိူင်းဢၢၼ်းတႃႇေတႃႉတၢင်ႇဢဝ်ၵုၼ်ႇၶူဝ်းၶွင် မိူင်းမၢၼ်ႈႄလႈ မိူင်းႄၶႇ တင်းသွင်မိူင်း ပိၼ်ႇလႅၵ်ႈသိုဝ်ႉၶၢႆေတႃႇၵၼ် ၶိုတ်းတၼ်းၶၢဝ်းယၢမ်း၊ တီႈၵၢၼ် ေတႃႇတၢင်ႇသူင်ႇၵုၼ်ႇၶူဝ်းၶွင်ၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ်ေတဢမ်ႇတုမ်ႉတူိဝ်ႉၼိူဝ်သၽႃႇဝႃႉထိူၼ်ႇၶိူဝ်းပႃႇမႆႉ၊ တွၼ်ႈတႃႇပိုတ်ႇပၼ်တိုဝ်ႉတၢင်ႈၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈေသ ႁႂ်ႈပဵၼ်မႃးၽၢင်ႁၢင်ႈတူင်ႇဝူင်း ၵူၼ်း ဢၼ်မၢၵ်ႈမီး ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၶိုတ်းၸၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တီႈၼႂ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈၼၼ်ႉ ဢူးတၢၼ်ႉၸိၼ်ႇမွင်ႇ ေၵႃႉပဵၼ်ၽူႈၵုမ်းၵမ်ႁွင်ႈၵၢၼ်ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၵပ်းသိုပ်ႇ ေတႃႉတၢင်ႇသူင်ႇႄလႈ ေၵႃႉပဵၼ်ၶုၼ်ၽွင်းလူင်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉလၢတ်ႈဝႃႈ ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶူင်းသၢင်ႈ သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ ၼႂ်းသဵၼ်ႈတၢင်းလူင် တႃႇေတႃႇတၢင်ႇသူင်ႇ 5 သဵၼ်ႈ ဢၼ်ယူႇ တီႈငဝ်ႈငႃႇၽၢႆႇၵုမ်းၵမ်ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶူင်းသၢင်ႈ ၵၢၼ်ေတႃႉတၢင်ႇသူင်ႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ ဝႆႉၼမ်ႉ ၼၵ်းေသ ေၽႃႇၼမ်ႉႄၼတူဝ်၊ ၶူင်းၵၢၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ ၼႂ်းပွတ်းတွၼ်ႈၼႅင်ႈ ၵပ်းသၢၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး ဢၼ်ေတလတ်းၽၢၼ်ႇၶဝ်ႈၼႂ်းၵုၼ်ေဢးသျႃး ဢၼ်ယူႇတီႈၸုမ်း UNESCAP ဢွၼ်ႁူဝ်ႁဵတ်းသၢင်ႈဝႆႉ၊ လုၵ်ႉတီႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးၼႆႉေသ ေတၸၢင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇ ၸူးတွၼ်ႈလိၼ်ၽၢႆႇဢွၵ်ႇမိူင်းဢိၼ်ႊတီးယိူဝ်ႊေသ လတ်းၽၢၼ်ႇၶဝ်ႈၸူးၼႂ်းၵုၼ်ဢူႉေရႃးပႃႉေသ ၽၢႆႇတၢင်းၸၢၼ်းေၵႃႈ ေတၸၢင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇၸူး ၵုၼ်ပၢၵ်ႇလၢႆႇဢိၼ်ႇတူဝ်ႇၶျၢႆးၼႃးၸိူဝ်းၼႆႉႄလႈ ပဵၼ် တိုဝ်ႉတၢင်းလီတႃႇၵၢၼ်ႁုၼ်ႇမုၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။
“ သဵၼ်ႈတၢင်းဢၼ်ၼႆႉ လမ်ႇလွင်ႈတႃႇမႁႃႇပွင်ၵၢၼ်ၽၢႆႇၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးေတႉေတႉ။ ပဵၼ်သဵၼ်ႈတၢင်း ၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး မိူင်းမၢၼ်ႈႄလႈ မိူင်းႄၶႇ Economic Corridor ဢၼ်ၵူၼ်းတင်းၼမ် ၶဝ်ႈၸႂ်။ တႃႇေတပဵၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး Economic Corridor ၼၼ်ႉ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ေတ လႆႈမီးသဵၼ်ႈတၢင်းေတႃႉတၢင်ႇသူင်ႇ Transport Corridor ယဝ်ႉ။ လုၵ်ႉတီႈသဵၼ်ႈတၢင်းေတႃႇတၢင်ႇ သူင်ႇၼၼ်ႉေသ လႅၵ်ႈလၢႆႈႁုၼ်ႈမုၼ်းပဵၼ်မႃးၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ဢၼ်ၵိုင်ႇငၢမ်ႇၵၼ်တင်းၵၢၼ်ၽင်တိုၼ်း လၢင်းၼၼ်ႉယဝ်ႉၸင်ႇ ေတပဵၼ်မႃးသဵၼ်ႈတၢင်းၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး Economic Corridor ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇ။ တႃႇေတေၵႃႇသၢင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးၼႆႉေၵႃႈ ေတလႆႈထတ်းထွင်တူၺ်း လွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၼိူဝ် ထိူၼ်ႇၶိူဝ်းပႃႇမႆႉ Environment Impact၊ လွင်ႈတုမ်ႉတူိဝ်ႉၼိူဝ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း Social Impact ၸိူဝ်းၼႆႉေသ တႃႇေတေၵႃႇသၢင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈလႆႈေၶႃႈၵမ်ႉထႅမ်တီႈၵူၼ်းမူိင်း ပိုၼ်ႉတီႈယဝ်ႉေၵႃႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ယဝ်ႉ ” ဝႃႈၼႆ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၶုၼ်ၽွင်းလူင် ဢူးတၢၼ်ႉၸိၼ်ႇမွင်ႇ သိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ “ ၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉတီႈၼိူဝ် လွင်ႈမိုတ်ႈ ၵိူဝ်းၶၢဝ်ႁိုင်သွင်မိူင်းၼၼ်ႉေသ လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ MoU ဢၼ်ၽၢႆႇလူတ်ႉၾႆးမိူင်းမၢၼ်ႈႄလႈ ၶွမ်ႇပၼ်ႇၼီႇ CREEC(China Railway Eryuan Engineering Group Co.,Ltd)မိူင်းႄၶႇ လူင်းလၢႆးမိုဝ်းၵၼ်ဝႆႉၼႆႉ လွင်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၶၢဝ်းယၢမ်းတႃႇေၵႃႇသၢင်ႈ(FS – Feasibility Study)ၼၼ်ႉ လႆႈမၵ်းမၼ်ႈၵၼ်ဝႆႉ 2 ပီႊ၊ လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆၽွမ်ႉလႆႈၸႂ်ၵၼ် တႃႇေၵႃႇသင်ႈၶူင်းၵၢၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးၼႆႉ ပဵၼ်ၽၢင်ႁၢင်ႈတႃႇ ယုၵ်ႉမုၼ်းပၼ်လွင်ႈၸမ်ၸႂ်သွင်မူိင်းေသဢမ်ႇၵႃး ပဵၼ်ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶူင်းၵၢၼ်တႃႇယုၵ်ႉမုၼ်းပၼ် ၵၢၼ် မၢၵ်ႈမီးၵူၼ်းမူိင်းၶၢဝ်းႁိုင်ၵႂႃႇၼႆယဝ်ႉ။
တီႈၼႂ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်း MoU ၼၼ်ႉ မိတ်ႉၸတိူဝ်ႇႁူင်ႇလႅင်ႉ ေၵႃႉပဵၼ်ၽူႈတၢင်လၢတ်ႈၽၢႆႇ မိူင်းႄၶႇလၢတ်ႈဝႃႈ “ ၶႃႈႁဝ်းယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ၵၢၼ်လဵပ်းႁဵၼ်းတႃႇေၵႃႇသၢင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး မူႇေၸႊ-မၢၼ်းတေလး(Feasibility Study)ၼႆႉ ေတဢွင်ႇမၢၼ်ထိုင်တီႈယူႇ၊ ၶူင်းၵၢၼ်လူင်ဢၼ်ၼႆႉ ေၵႃႈ ေတၸၢင်ႈေၽႃႇၼမ်ႉႄၼတူဝ်ၵႂႃႇၶၼ်ၶၼ်ၽႂ်းၽႂ်းယူႇ၊ သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးသဵၼ်ႈၼႆႉ ပၼ် ႁႅင်းတႃႇႁႂ်ႈေၵႃႇသၢင်ႈလႆႈသဵၼ်ႈတၢင်းၵႅမ် တႃႇမိူင်းႄၶႇ-မိူင်းမၢၼ်ႈ ႁႂ်ႈၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ယိူင်းဢၢၼ်း သဵၼ်ႈတၢင်းၵွတ်ႇလူၵ်ႈ One Belt @ One Road ၊ သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးသဵၼ်ႈၼႆႉ ေတၸၢင်ႈႁဵတ်း ႁႂ်ႈၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇႄလႈ ေတၸၢင်ႈၵမ်ႉယၼ်ပၼ် ငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် မိူင်းမၢၼ်ႈပွတ်းႁွင်ႇ ၵႂႃႇယူႇ” ၼႆယဝ်ႉ။
“ သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးသဵၼ်ႈၼႆႉ ေတလတ်းၽၢၼ်ႇၵႂႃႇၼႂ်းေၸႊဝဵင်း မိူင်းမၢၼ်ႈပွတ်းႁွင်ႇ ၸိူဝ်းပဵၼ် တီႈၶွၼ်ႈတုမ်ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးေသ ဢမ်ႇၵႃး သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆးၼႆႉ တၢင်းယၢဝ်းေတမီးမွၵ်ႈ 431 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတႃႇေသ ၼိုင်ႈၸူဝ်ႈမူင်းလႂ် ေတဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းလႆႈမွၵ်ႈ 160 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတႃႇ၊ သဵၼ်ႈတၢင်း လူတ်ႉၾႆးသဵၼ်ႈၼႆႉ ေတၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉတီႈၼိူဝ်ၼမ်ႉၵတ်ႉႁႅင်းၸင်ႈ သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး မိူင်းႄၶ- မိူင်းလၢဝ်း၊ မိူင်းႄၶႇ-မိူင်းထႆးၸိူဝ်းၼႆႉေသ ေၵႃႇသၢင်ႈၵႂႃႇ” ၼႆယဝ်ႉ။

Top