You are here
Home > ၶၢဝ်ႇ > ၵၢၼ်မိူင်း > မိူင်းေၶႇထတ်းသၢင်ႈ လွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇမိူင်းမၢၼ်ႈ ႁၢင်ႇၵႆၵၼ်တင်းမိူင်း ေၶႇေတဢမ်ႇမီးၼမ့်တွၼ်းၽွၼ်းလီ

မိူင်းေၶႇထတ်းသၢင်ႈ လွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇမိူင်းမၢၼ်ႈ ႁၢင်ႇၵႆၵၼ်တင်းမိူင်း ေၶႇေတဢမ်ႇမီးၼမ့်တွၼ်းၽွၼ်းလီ

ၼႂ်းလူိၼ်ၵျ ူႇလၢႆႇ26 ဝၼ်း 2018ၼီႊၼၼ့် ၼႅင်ႈၶၢဝ်ႇ Global Time လႆႈတႅမ်ႈဢွၵ်ႇပွင်ႈၵႂၢမ်းတင်းၵွင့်

ၵၢႆႇၵၼ်တင်း မူႇပိူင်ေပႃႇလၸီႇၵၢၼ်ၸိူဝ့်ၸၢတ်ႈလူင်ပွင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းေၶႇၶဝ်မႃးယူႇ။ ပွင်ႈၵႂၢမ်းႁူဝ်ၼႆ့ ပဵၼ်

ေၶႃႈထတ်းသၢင်ႈၼိူဝ် ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်မိူင်းမၢၼ်ႈ ေတႃႇဢွင်ႇသၢၼ်ႈသုုၵျီႇ ႄလႈ ၶဝ်ႈပႃးမိူင်းယူႇႁိမ်းၵၼ်

တင်းမိူင်းေၶႇ မိူၼ်ၼင်ႇမိူင်းလၢဝ်း ႄလႈ မိူင်းၵမ်ႇေပႃႊတီႊယိူဝ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆ့ယဝ့်။

မိူင်းၸိူဝ်းၼႆ့ ယွၼ့်ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၵူမ်ႈယွမ်းေတႃႇမိူင်းေၶႇ ႄလႈ ႁဵတ်းႁႂႂ်ႈပဵၼ်မႃးလွင်ႈၵိၵ်ႇၶွင်ႈ ၸူၵ့်တႃ

တႃႇမိူင်းေၶႇဝႆ့ေသဢမ်ႇၵႃးတီႈၵၢၼ်ၸိူဝ်းၵဵဝ်ႇၵၢႆႇၵၼ်တင်းၶူဝ်းၶွင်တႂ်ႈလိၼ်ၼၼ့်ေၵႃႈမိူင်ေၶႇဢမ်ႇ

မီးသုၼ်ႇလႆႈထၢင်ႇႁၢင်ႈၶဝ်ႈၵဵဝ်ႇၸွမ်းႄလႈ ၸင်ႇလႆႈယိပ်းၵမ်မူႇပိူင်(4)ေၶႃႈေသ ထတ်းသၢင်ႈၼိူဝ်ၵၢၼ်မိူင်း

မၢၼ်ႈမႃးယူႇ။

ေၶႃႈထတ်းသၢင်ႈမၢꩮႆ(1) လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ ႄလႈ ဢိင်ၼိူဝ်ၽၢင်ႁၢင်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်းၶၢႆ့ယၢႆ့ လႅၵ်ႈလၢႆႈ

ပဵၼ်မႃးၽၢင်ႈႁၢင်ႈတီႇမူဝ်ႇၶေရႇၸီႇေသ လွင်ႈၵုမ်းၵမ်ၼိူဝ် မုၵ့်ၸုမ်း NGO ၼၼ့်ေၵႃႈ ဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ

ႄလႈ ဢူမုၼ်ဢႃႇၼႃႇလူင်ႈပွင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ့်ေၵႃႈ လႆႈၸိုမ်းၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းေၵႈၵၢင်ၵူၼ်းမိူင်းေသ

ပဵၼ်ဝႆ့ၽၢင်ႁၢင်ႈ (Popularism) လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢၼ်ႁွႆႈႁၢင်ၵူၼ်းမိူင်း၊ လူင္ပွင်ၸိုင်ႈဢၼ်ႁဵတ်းၸွမ်းၵၢင်

ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတင်းပိုၵ်း ၼႆယဝ့်။

ၵွပ်ႈၼၼ်ႄလႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆ့ ဢမ်ႇဝႆ့ၼမ့်ၼၵ်းၼိူဝ်ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ၽူႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်းၽၢႆႇ

ၼွၵ်ႈမိူင်းေသ ၵုမ်ႇဝူၼ့်ဢဝ်ၼမ့်တွၼ်း ၼိူဝ်ၽူႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်း ၸိူဝ်းေတၵမ့်ယမ််ပၼ်ပုၼ်ႈပၢင်ၵၢၼ်

မၢၵ်ႈမီး ၸိုင်ႈမူိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ့်ေၶႃေၶႃ ၵူၺ်းၼႆယဝ့်။

ေၶႃႈထတ်းသၢင်ႈမၢႆ(2) လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႂႂ့တိုဝ်းေပႃႇလသီႇ(Resource  Nationalism)ဢၼ်မီးယိူင်း

ဢၢၼ်းၶွၼ်ႈဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်သၽႃႇဝ ၶဝ်ႈပဵၼ်ၶွင်ပိူင်ႇ ဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်းၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆယူႇ။ ဢိင်ၼိူဝ်ေပႃႇ

လသီႇဢၼ်လူင်ပွင်ၸိူင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ တမ်းဝၢင်းၼၼ့်ေသ ၽွၼ်းယွၼ်းမၼ်းၸမ့်် မီးလွင်ႈၵုမ့်ၵမ်ၼိူဝ်ၵၢၼ်ၶုတ်း

ေမႃႇေႁႈ ၶွင်ပူၺ်ႇသၽႃႇဝ ႄလႈ မီးလွင်ႈၶဵင်ႈၶႅင်မၢႆမီႈဢုပ့်ပိူင်ႇၵုမ်းၵမ်ထိူၼ်ႇၶိူဝ်းသၽႃႇဝ လူၼ့်လိူဝ်ႁႅင်း ဝႃႈၼႆ

ယဝ့်။

 

ၵွပ်ႈၼၼ် တီႈၵၢၼ်ေၵႃႇသၢင်ႈၾႆးၾႃ့ ဢၼ်ပဵၼ်ငဝ်ႈၶၢမ်ႇပိုၼ့် လွင်ႈႁူၼ်ႈမုၼ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၵ်ႈမီးၶွင်ၸိုင်ႈ မိူင်း

မၢၼ်ႈၼၼ့်ေၵႃႈ လူင်ပွင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇမီးသုၼ်ႇလႆႈတိုဝ့်တၢဝ်း တႃ့ဢဝ်ၸႂ့်တိုသ်းလႆႈတဵမ်တဵမ်ထူၼ်ႈ

ထူၼ်ႈၼၼ့်ႄလႈ ၸၼ့်ထၢၼ်ႈလွင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈ ၶွင်ၵူၼ်းမိူင်းၼၼ့်ေၵႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢမ်ႇၸၢင်ႈ

ၸတ်းသၢင်ႈမုၼ်းပၼ်လႆႈ ၼႆယူႇ။

ေၶႃႈၼပ့်သၢင်ႈမၢႆ(3) ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆ့ ၵၢၼ်ူေႁ့ႁၢမ်ႈထိူၼ်ႇၶိူဝ်းပႃႇမႆ့ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈမႃးယူႇယိုၵ့်ယိုၵ့်။ ေပႃးတူၺ်းပိူင်

ပဵၼ်ၸိူဝ်းၼႆ့ၸိုင် ၸုမ်းသၢင်ႈၵၢၼ်မိူင်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢဝ်ၵၢၼ်တီႇမူဝ်ႇၶေရႇသီႇၼၼ့် ႁဵတ်းပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်ေသ တင်ႈ

ၸႂႂ်တိုၵ်းေတႃးလူင်ပွင်ၸို်င်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ၊၊ ၵွပ့်ၼၼ် တီႈၵၢၼ်တမ်းဝၢင်း မူႇပိူင်ေပႃႇလသီႇၶွင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ

ၶဝ်ၼၼ့်ေၵႃႈ လႆႈဝူၼ့်သွၼ်ႇပႃးေၶႃႈႁၼ်ထိုင် မုၵ့်ၸုမ်းၸိူဝ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ၵႅတ်ႇေၶသၽႃႇဝႃ့။

ေၶႃႈၼပ့်သၢင်ႈမၢႆ(4)ယၢမ်းလဵဝ် လွင်ႈၶဵင်ႇတႃ့ေတႃႇသူႈ ၼႂ်းေၵႈၵၢင်မိူ်င်းေၶႇ ႄလႈ မိူင်းဢေမႇရိၵၢၼ်ႇၼႆ့ ႁၢဝ်ႈႁႅင်း

မႃးတိၵ်းတိၵ်း ႄလႈ ၸိုင်ႈမိူင်းၼႂ်းၵုၼ်ေဢးသျ ူးေတၸုၵ်းမၼ်ႈၸွမ်းၽၢႆႇလႂ်ၼႆၼၼ့် ပဵၼ်လွင်ႈၵပ်းၵိၼ်းၵႂၢင်ၸႂ်ဝႆ့ယူႇ။

လူင်ပွင်ၸိုိ်င်ႈ NLDၶဝ်ေတ့  ၸႂ် ့တိုဝ်းမူႇပိူင်ေပႃႇလသီႇ ဢႃႈၶႃငိပ်းႁွင်ႈ။ တီႈၵၢၼ်သၢင်ႈဢူၺ်းလီၵၼ်တင်း မိူင်းေၶႇၼၼ့်

ေၵႃႈ ေတဢမ်ႇႁၢင်ႇၵႆႁႅင်း ေတဢမ်ႇပိုင်ႈဢိင်ၼႃႇၽႅဝ်၊၊ ဢိင်ၼိူဝ်ေပႃႇလသီႇမိူင်းမၢၼ်ႈတမ်းဝၢင်း  တႃႇသၢင်ႈဢူၺ်းလီ

ၵၼ်တင်းမိူင်းေၶႇၼ့် ေပႃးတႅၵ်ႈၼိူဝ်ၵၼ်တင်း မိူင်းၵၢမ်ႇေၽႃးတီီႊယိူဝ်ႊ ႄလႈ မိူင်းလၢဝ်းၼႆၸိ်ု်င် ၽႅၼ်ၵၢၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ့်

ေတဢမ်ႇဢွင်ႇမၢၼ်ထိုင်တီႈေသ ေတၸၢင်ႈႁွတ်ႈ ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၵၢၼ့်သုမ်း ဝႃႈၼႆယဝ့်။

တီႈၼႂ်းၽႅၼ်ၵၢၼ် သဵၼ်ႈတၢင်းၵူတ်ႇထတ်းၼၼ့်ေၵႃႈ  ေပႃးတႅၵ်ႈၵၼ်ၼိူဝ်ၵၼ်တင်းမိူ်င်းၵၢမ်ႇေၽႃးတီႊယိူဝ်ႊ ၸိုင်  မိူင်းမၢၼ်ႈၼႆ့

ပဵၼ်တူၵ်းလိုၼ်းတူၵ်းလႃႈေတ့ေတ့။ ဢိင်ၼိူဝ်ေပႃႇလသီႇ ဢႃႈၶႃငိပ်းႁွင်ႈ ၶွင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈေသ တႃႇေတၽင်တိုၼ်းလၢင်း

ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ့်ေၵႃႈ ၽူႈသၢင်ႈၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးမိူင်းေၶႇၶဝ် လႆႈထွႆႁူၼ်လင်ပႅတ်ႈၵၼ် ဝႃႈၼႆယဝ့်။

လဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်း ေၶႃႈထတ်းသၢင်ႈမၢႆ(4)ၸိုင် ေတလႆႈႁၼ်ဝႃႈမိူင်းေၶႇဢမ်ႇမီးတိုဝ့်တၢင်း သုၼ်ႇလႆႈၶဝႈ်ၵႅဝ်ၸွမ်းၵၢၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈလိုၵ့်လိုၵ့်

ႄလႈ လႆႈပဵၼ်လွင်ႈမၢင်ၸ်ႂဝႆႆ့ယူႇ။ လွင်ႈၼႆ့ မၢႆထိုင်ဝႃႈ တီႈၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်ေတၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းပီႊ2020ၼီႈၼၼ့်ေၵႃႈ မိူင်းေၶႇေတဢမ်ႇ

ၵမ့်ထႅမ်ပၼ် NLD ၼႆယဝ့်။

တီႈၵၢၼ်သၢင်ႈလွင်ႈငၢမ်းယဵၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ့်ေၵႃႈ ၵွပ်ႈသင်မိူင်းေၶႇဢမ်ႇၵမ့်ထႅမ်ထိုင်တီႈတၢင်းၼႆၼၼ့် သင်ဝႃႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းပွင်ႈၵႂၢမ်း

ထတ်းသၢင်ႈၶွင်မိူင်းေၶႇၼႆေၵႃႈ ေတလႆႈႁူ ့ႁၼ်ၸႅင်ႈလႅင်းၵၼ်လီယူႇ။ သင်ဝႃႈမိူင်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်း ၼင်ႇတၢင်းၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်မိူင်းေၶႇၼႆ

ၸိုင်တီႈၵၢၼ်သၢင်ႈလွင်ႈငၢမ်းယဵၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ့်ေၵႃႈ မိူင်းေၶႇဢမ်ႇၵမ့်ထႅမ်ပၼ် ၼႆယဝ့်။

တႅမ်ႈ-မွၵ်ႇၶမ်းၶူင်း

 

Top