You are here
Home > ပွင်ႈၵႂၢမ်း > ၸိူဝ်ႉမႅင်း ၵူဝ်ႊရူဝ်ႊၼႃႊ ဢမ်ႇၼၼ် ၸိူဝ်ႉမႅင်း ဝူႊႁၢၼ်ႊ မီးၽွၼ်းတုမ်ႉယွၼ်ႈၼိူဝ်ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ၸိူင်ႉႁိုဝ်

ၸိူဝ်ႉမႅင်း ၵူဝ်ႊရူဝ်ႊၼႃႊ ဢမ်ႇၼၼ် ၸိူဝ်ႉမႅင်း ဝူႊႁၢၼ်ႊ မီးၽွၼ်းတုမ်ႉယွၼ်ႈၼိူဝ်ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ၸိူင်ႉႁိုဝ်

လုမ်ႈၾႃႉလႆႈပိုင်ႈဢိင် ၶေႇၵႃႈႁိုဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၸိူဝ်ႉမႅင်းဝူႊႁၢၼ်ႊ (Wuharn Virus) ၼႄလၵ်း ထၢၼ်မၼ်းယူႇယဝ်ႉ။

ႁူင်းၵၢၼ်ယူင်ႇၸၢၵ်ႈ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၵႃး ၽွတ်ႊ(Ford)၊ TOYOTA ၼႆႉ တေလႆႈဢိုတ်းႁူင်းၵၢၼ်ထႅင်ႈမွၵ်ႈ ၼိုင်ႈပၢတ်ႈယူႇ၊ မိူၼ်ၼင်ႇၵုမ်ႇမၼီႇ ဢၢႆႊၽူၼ်ႊ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်လိုဝ်းလင်ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းႁႃလၢႆးတၢင်းတႅၼ်းတၢင် လွင်ႈထူၵ်းဢွၵ်ႇၵုၼ်ႇလႄႈလၢႆးပိုၼ်ၶၢႆမၼ်းယူႇ၊ လၢၼ်ႉၵေႃႇၽီႇ ၸတႃးပၢၵ်ႊ ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈလင်ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၵေႃႈ လၢၼ်ႉၵေႃႇၽီႇမၼ်းမီးၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင် ၼႂ်းမိူင်းၶေႇ လႆႈထုၵ်ႇဢိုတ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်လွင်ႈတုမ်ႉယွၼ်ႈငိုၼ်းၶဝ်ႈမၼ်းတေႉတေႉယူႇ။

ႁိူဝ်းမိၼ် ဢၼ်လုၵ်ႉမိူင်း ဢိင်းၵလဵတ်ႈ(ပိတိသျှ) ႁဵတ်းၵၢၼ်မိၼ်တေႃႇသူင်ႇၵူၼ်း ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမိူင်းၶေႇ ၼၼ်ႉ တႄႇဝၼ်းထီႉ 30.1.2020 ပူၼ်ႉမႃးသေ လႆႈၵိုတ်းယင်ႉဝႆႉမူတ်းယူႇ၊ ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်းလဵဝ်ၵၼ် ၼၼ်ႉ ႁိူဝ်းမိၼ်ဢမေႇရီႇၵၼ်ႊ၊ ႁိူဝ်းမိၼ် ၵၼေႊတႃႊ ၶဝ်ၵေႃႈလႆႈလူတ်းယွမ်း မၢႆၶပ်းၵၢၼ်မိၼ်ၶဝ် ယူႇယဝ်ႉ။

ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႊၶဝ်တႄႉ ငဝ်းလၢႆးဢၼ်တေၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၶဝ်ၼၼ်ႉ ႁၢင်ႈ ႁႅၼ်းတႃႇၶၢမ်ႈပူၼ်ႉလႆႈၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။

ဢၼ်မီးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉႁၢဝ်ႉႁႅင်းတႄႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်တွင်ႉတိဝ်း ၸိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းဢႃႇသျႃႉၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ၊ ၵွပ်ႈသင်ၼႆ– ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉ ၶိူဝ်းၶေႇ ပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းဢၼ် ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းလႄႇၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ်ၸႂ်ႉၸၢႆႇငိုၼ်းၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်သေ ၽွင်းၶၢဝ်းပီမႂ်ႇၶေႇသမ်ႉ ပဵၼ်မႃးတၢင်းပဵၼ်ပွတ်ႇၸဵပ်း ဢၼ်တိတ်းၸပ်းၵၼ်ငၢႆႈလႄႈ ပဵၼ်တၢင်းသုမ်းၵူႈၽၢႆႇၽၢႆႇယဝ်ႉ။

တၢင်းပဵၼ်လၢၵ်ႇလၢႆး ဢၼ်ပေႃႇပဵၼ်မႃးၼႆႉ ၵူၼ်းလႆႈတၢႆယွၼ်ႉမၼ်း 200 ပၢႆ၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းမီးႁူဝ်ႁဵင်မၼ်းယဝ်ႉလႄႈ ယွၼ်ႉၵွပ်ႈတၢင်းပဵၼ်ၼႆႉသေ ဝဵင်းၵမ်ႈၽွင်ႈလႄႈ ႁူင်းၸၢၵ်ႈႁူင်း ၵၢၼ် ၼမ်လၢႆ ဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းၶေႇ လႆႈထုၵ်ႇဢိုတ်းႁပ်းဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼႆႉ လႆႈဝႃႈ ၵူင်းၸၢၵ်ႈၵၢၼ် မၢၵ်ႈမီးလုမ်ႈၾႃႉ ဢၼ်ပၼ်ႇႁွၼ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉ ၵိုတ်းယင်ႉၵႂႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၸိူဝ်ႉမႅင်း ၵူဝ်ႊရူဝ်ႊၼႃႊ ဢမ်ႇၼၼ် ၸိူဝ်ႉမႅင်း ဝူႊႁၢၼ်ႊၼႆႉ မၼ်းတိတ်းၸပ်းၵၼ် ၽႂ်းၽၢႆၼႃႇလႄႈ ယူႇတီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶေႇ လႆႈတိူဝ်းၶၢဝ်းယၢမ်းဢိုတ်းလုမ်း ၼႂ်းပီမႂ်ႇၼၼ်ႉ တေႃႇထိုင် ဝၼ်းထီႉ 3.2.2020 ယူႇယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ်သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းလမ်ႇလွင်ႈ ၵႂႃႇၸူးဝဵင်းလူင် ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈဢိုတ်းဝႆႉ၊ လူတ်ႉၾႆး၊ ႁိူဝ်းမိၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈဢိုတ်းၵိုတ်းဝႆႉမူတ်းယဝ်ႉ။

မိူင်းၶေႇၼႆႉ ပူၼ်ႉမႃးၶၢဝ်းတၢင်း(40)ပီမိူင်းၼၼ်ႉ ယင်းလႆႈပႃးသဵၼ်ႈမၢႆမိူင်းၽၢၼ်ၵွတ်းၼႆသေတႃႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း(40)ပီယၢင်ႈၶိုၼ်ႈမႃးၼႆႉၵူၺ်း မိူင်းၶေႇလႆႈပဵၼ် ၵူင်းၸၢၵ်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလုမ်ႈၾႃႉ ၼိုင်ႈပွတ်းၼိုင်ႈတွၼ်ႈယူႇယဝ်ႉ။

လွင်ႈမၢၵ်ႈမီးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမိူင်းၶေႇ မိူင်းလဵဝ်ၵူၺ်းၼႆႉ မီးဝႆႉၼႂ်း 6 ပုၼ်ႈ 1 ပုၼ်ႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလုမ်ႈၾႃႉယူႇ ယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် မိူင်းၶေႇ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်ထုၵ်ႈဢွၵ်ႇၵုၼ်ႇၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈၼႂ်းလူၵ်ႈသေ ပဵၼ်မိူင်းၵႃႉၶၢႆ ယႂ်ႇလူင် ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉယူႇ။ ၸိူဝ်ႉမႅင်း ၵူဝ်ႊရူဝ်ႊၼႃႊ ဢၼ်ပဵၼ်ပၼ်ႁႃယူႇယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ မၼ်း ၸၢမ်းတူၺ်းဝႃႈ ၸွင်ႇမိူင်းဢမေႇရိၵၼ်ႊ ပိုင်ႈဢိင်မိူင်းၶေႇ ဢမ်ႇပိုင်ႈဢိင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

မိူၼ်ၼင်ႇႁူင်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၵႃး General Motor လႄႈၵႃးၼီႊသၢၼ်းတႄႉ ၸွမ်းၼင်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၶေႇ တိူဝ်းဢႃႇယူႉဢိုတ်းၵၢၼ်ၶၢဝ်းပီမႂ်ႇ တေႃႇထိုင် 30 ဝၼ်း လိူၼ်ၽေႇၽေႃႊဝႃႊရီႊၼၼ်ႉ တေၵိုတ်း ၵၢၼ်ၵႂႃႇသေတႃႉ ဢၼ်ပဵၼ်ၵုမ်ႇမၼီႊၵႃး တူဝ်ႊယူဝ်ႊတႃႊလႄႈၽွတ်ႊတႄႉ ၸၢင်ႈတိူဝ်းဝၼ်းဢိုတ်း ၵၢၼ်ၵႂႃႇထႅင်ႈ ၼိုင်ႈပၢတ်ႈယူႇဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။

ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵုမ်ႇမၼီႊ G.M., Honeywell, Facebook လႄႈ Bloomberg ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းႁၢပ်ႇ ၵၢၼ်ၶဝ် ဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းၶေႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁၢမ်ႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းလႄႈ ႁႂ်ႈၸႅၵ်ႇယူႇၽႂ်ယူႇမၼ်းၼႆ ၶပ်း ႁႅၼ်းဝႆႉၼင်ႇၼႆယူႇ။

လၢၼ်ႉၵေႃႇၽီႇၸတႃးပၢၵ်ႉ ပိုတ်ႇဝႆႉၼႂ်းမိူင်းၶေႇ 4,292 တီႈၼၼ်ႉ လႆႈထုၵ်ႇဢိုတ်းလၢၼ်ႉဝႆႉ ၶိုင်ႈပၢႆ လႄႈ ပဵၼ်လွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ၼႂ်းပီၼႆႉတႄႉတႄႉယူႇဝႃႈၼႆ။

တေတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးလုမ်ႈၾႃႉ ၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၵႂႃႇထႅင်ႈၵႃႈႁိုဝ်ၼႆၵေႃႈ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ဢမ်ႇပႆႇ မီးၽႂ်ၶၢတ်ႈလၢမ်းလႆႈ…ၵွပ်ႈသင်ၼႆ တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းၼႆႉဢၼ်ၽႄႈၸွတ်ႇယူႇမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇ ပႆႇႁၼ်တိုဝ်ႉတၢင်းလူတ်းယွမ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၶွင်ႇၸီႇၵႃႉၶၢႆ မိူင်းဢမေႇရီႇၵၼ်ႊလႄႈမိူင်းၶေႇ ၵျႅၵ်ႊမႃးတႄႉ ၼပ်ႉသွၼ်ႇဢၼ်တေတုမ်ႉ တိူဝ်ႉပေႃႉယွၼ်ႈ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၸုမ်းၶဝ်ယူႇ…မိူၼ်ၼင်ႇ လွင်ႈထူၵ်းဢွၵ်ႇၵုၼ်ႇလႄႈပိုၼ်ၽႄႈ လႆႈၵိုတ်း ဢိုတ်းဝႆႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်း၊ လၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်းၶွင်၊ တေႃႇထိုင်ႁူင်းၸၢၵ်ႈႁူင်းၵၢၼ်လႄႈ လွင်ႈၶဵင်ႇတႃႉတၢင်ႇဢၼ် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇ…

သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇဢိုတ်းၵိုတ်းၵၢၼ်ဝႆႉၼင်ႇငဝ်းလၢႆး မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉသေ ပူၼ်ႉလိူဝ်ၵႂႃႇ ဝၼ်းထီႉ (8)လိူၼ်ၽေႇၽေႃႊဝႃႊရီႊၸိုင် ပၼ်ႁႃၸၢင်ႈတိူဝ်းယႂ်ႇမႃးထႅင်ႈယူႇယဝ်ႉ။

ၶေႇၼႆႉလမ်ႇလွင်ႈတႃႇလုမ်ႈၾႃႉတေႉယူႇ…ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵူၺ်း လွင်ႈထူၵ်းဢွၵ်ႇၵုၼ်ႇၵူၺ်း၊ တီႈဢၼ် သိုဝ်ႉၾူၼ်း၊ ၵႃးၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တိူဝ်းၼမ်လိူဝ်တၢင်ႇမိူင်းယူႇ၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼႂ်းၼိုင်ႈပီၼႆႉ ၶေႇ ၸႂ်ႉငိုၼ်းတေႃႊလႃႊ 258 ပီႇရီႊယၼ်ႊသေ လႄႇတူဝ်ႈလုမ်ႈၾႃႉယူႇ…ငိုၼ်းဢၼ်ၶေႇၸႂ်ႉၼႆႉ ပေႃးတႅၵ်ႈၵၼ်တင်း ဢမေႇရီႊၵၼ်ႊၸႂ်ႉငိုၼ်းလႄႇၼၼ်ႉတႄႉ ၶေႇမီး 2 ပုၼ်ႈယူႇၼႆ ၸုမ်းႁဵတ်းၵၢၼ် တွင်ႈတဵဝ်းလုမ်ႈၾႃႉ ဝႃႈၼင်ႇၼႆယူႇ။

တီႈတႄႉမၼ်းၵေႃႈ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပႆႇတႄႇပၢင်တိုၵ်း ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆၼၼ်ႉ ၵုမ်ႇမၼီႊၼွၵ်ႈမိူင်း တေသိုပ်ႇယူႇ ၼႂ်းမိူင်းၶေႇ ဢမ်ႇသိုပ်ႇယူႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ တေၼပ်ႉသၢင်ႈၼိူဝ်…

-လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ၵုမ်ႇမၼီႊၼွၵ်ႈမိူင်း တေထိူင်းမႃး

-ၵႃႈၸၢင်ႈၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် တေတိူဝ်းမႃး

-လွင်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶေႇ ၶေႉၶဵင်ႇၵၢၼ်ၵၼ်ၵေႃႈ တေတိူဝ်းၼမ်မႃး

-ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတေၸွႆႈထႅမ်ၵေႃႈ တေလူတ်းယွမ်းမႃး ၸိူဝ်းၼႆႉသေ တႃႇတေဢွၵ်ႇမိူင်းၶေႇၵႂႃႇ ၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးတၢင်းယၢပ်ႇယူႇယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၵုမ်ႇမၼီႊၵမ်ႉၼမ်တႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်ႁႃဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်တေၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈၸူဝ်ႈၶၢဝ်းယူႇ… ၵုမ်ႇမၼီႊဢၢႆႊၾူၼ်းတႄႉ ပေႃးမိူင်းၶေႇပဵၼ်ၵႂႃႇသေၸိူဝ်ႉသေလွင်ႈ ၵၢၼ်ထူၵ်းဢွၵ်ႇၶူဝ်းၶွင်ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၸၢင်ႈၵိုတ်းၵႂႃႇၼႆလႄႈ ႁႃၵူၼ်း ဢၼ်တေႃႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ဢၼ်တေပုတ်ႈတႅၼ်းတၢင်လႆႈယူႇၼႆ တိၼ်ႊ ၵုတ်ႉ CEO ၵုမ်ႇမၼီႊ Apple လၢတ်ႈၵႂႃႇမိူဝ်ႈ ဝၼ်းၽတ်းပူၼ်ႉမႃးၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။

ထၢႆႊဝၢၼ်ႊ Foxconn ၵုမ်ႇမၼီႊ ဢၼ်တင်ႈႁူင်းၸၢၵ်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇပၼ် ၶိူင်ႈၶူဝ်း Apple တႄႉဝႃႈ ႁူင်းၵၢၼ်ၶဝ် တေဢိုတ်းၵၢၼ် ၸွမ်းၼင်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶေႇ တႅပ်းတတ်းၶၢဝ်းလိုဝ်ႈၵၢၼ် တေႃႇထိုင် ဝၼ်းထီႉ 3 လိူၼ်ၽေႇၽေႃႊဝႃႊရီႊ ဝႃႈၼႆယူႇ။

ဢၼ်မႃးႁဵတ်းႁႂ်ႈမိူင်းၶေႇလႅၵ်ႈလၢႆႈဝႆးၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵုမ်ႇမၼီႊ Apple ဢၼ်လဵဝ်ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ… ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း Honeywell ဢိၼ်ႊၵျိၼ်ႊၼီႇယႃႊ ၵုမ်ႇမၼီႊ ဢၼ်ပၵ်းလုမ်းမိူင်းဢမေႇရီႇၵၼ်ႊ ၼၼ်ႉ တႃႇတေၶိုၼ်ႈပၢင်ၵႅဝ်ႈ ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းၵၢၼ်ပိုတ်ႇလုမ်း ၵၢၼ်ၶူင်သၢင်ႈလွင်ႈလၢၵ်ႇလၢႆးၼၼ်ႉ  လႆႈႁွတ်ႈၽႅဝ်တီႈဝဵင်းဝူႊႁၢၼ်ႊႁိုင်2 ဝၼ်းသေ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶေႇ လႆႈဢိုတ်းလွင်ႈၶဝ်ႈလွင်ႈဢွၵ်ႇ ၼႂ်း ဝဵင်းဝူႊႁၢၼ်ႊယူႇယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၸိူဝ်းပဵၼ်ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းသုင် ၼႂ်းၵုမ်ႇမၼီႈၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈ သိုပ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းထႅင်ႈယဝ်ႉ။

ဝဵင်းဝူႊႁၢၼ်ႊၼႆႉ ပဵၼ်ငဝ်ႈငႃႇ ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇၵုၼ်ႇမိူင်းၶေႇလႄႈ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ၸၼ်ၸႂ် ၵုမ်ႇမၼီႊ ၼွၵ်ႈမိူင်း ဝဵင်းၼိုင်ႈယူႇ…မိူၼ်ၼင်ႇ ၵုမ်ႇမၼီႊၵႃး General Motor၊ ၼီႇသၢၼ်းလႄႈႁွၼ်ႊတႃႉ ၸိူဝ်း ၼႆႉၵေႃႈ ပိုတ်ႇဝႆႉလၢၼ်ႉလူင် ၶၢႆၶိူင်ႈၵႃး ၼႂ်းဝဵင်းဝူႊႁၢၼ်ႊယူႇ။ ဢၼ်မိူင်း ၾရၢင်ႊသဵတ်ႊ လူင်းတိုၼ်း လၢင်း တီႈမိူင်းၶေႇ 3 ပုၼ်ႈ 1 ပုၼ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးတီႈဝူႊႁၢၼ်ႊၵူၺ်း… ဝၼ်းၸၼ် ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး ၼၼ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ်ၵုမ်ႇမၼီႊ PSA Group ၵေႃႈ လုၵ်ႉတီႈဝဵင်းဝူႊႁၢၼ်ႊသေ ၵပ်းသိုပ်ႇလုမ်းငဝ်ႈငုၼ်း တီႈဝဵင်းပႄႊလိတ်ႊဝႃႈ“ၵွပ်ႈလႆႈၵိုတ်းၵၢၼ်တီႈဝူႊႁၢၼ်ႊလႄႈ မီးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၵၢၼ်ထူၵ်းဢွၵ်ႇ ၵုၼ်ႇယူႇ”ၼပ်ႉသၢင်ႈၼင်ႇၼႆၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး လႆႈၸၢင်ႈဝႆႉၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် 2000၊ ဢၼ်ပဵၼ်ၵူၼ်းၼွၵ်ႈ မိူင်း 30 ပၢႆၼၼ်ႉတႄႉ ဢဝ်မၢႆၶပ်းၵၢၼ်ၸွႆႈထႅမ်သေ သူင်ႇပွၵ်ႈၶိုၼ်းမိူင်းၽႂ်မၼ်းယူႇ။

ၵုမ်ႇမၼီႊ Ikea ႁဵတ်း ပရိပေႃးၵ မီးၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် မိူင်းသူၺ်ႇတိၼ်ႊ လႆႈပိုတ်ႇလၢၼ်ႉၵိင်ႇၽေ တီႈမိူင်းၶေႇ 30 တီႈပၢႆသေ မီးၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် 14,000ၵေႃႉပၢႆၵေႃႈ လႆႈၵိုတ်းဢိုတ်းၵၢၼ်ၸူဝ်ႈၶၢဝ်း မွၵ်ႈ ၶိုင်ႈပၢႆပၢႆယူႇ…ၸူဝ်ႈၵႃႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢမ်ႇပႆႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇ သေၸိူဝ်ႉသေလွင်ႈၼၼ်ႉ တေလႆႈပၼ် ၶႂၢင်ႉၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇႁိူၼ်းသေ ဢဝ်ငိုၼ်းလိူၼ်ယူႇတိၵ်းတိၵ်းယဝ်ႉ။

ၼႂ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ဢမ်ႇသုၵ်းဢမ်ႇလိပ်းၼႆႉ တေလီၶိုၼ်းမႃးမိူဝ်ႈလႂ်ၼႆ ၽႂ်ဢမ်ႇၸၢင်ႈလၢတ်ႈ လႆႈတႅတ်ႈတေႃး…မိူဝ်ႈ 17 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ပဵၼ်တၢင်းပဵၼ် သၢတ်ႊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းတၢႆ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇမၼ်း သေ တႃႇႁႂ်ႈၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် လူင်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉ ၵုမ်ႇမၼီႊၼွၵ်ႈမိူင်းၶဝ် လႆႈတိူဝ်းပၼ်ငိုၼ်းလိူၼ်ၵေႃႈ လႆႈၺႃးမႃးယူႇယဝ်ႉ။ ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆးပဵၼ်မီးယၢမ်းလဵဝ်သေ ၸွင်ႇၵုမ်ႇမၼီႊၶဝ် တေၶိုၼ်းႁွင်ႉၵူၼ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈၵုမ်ႇထူၼ်ႈႁိုဝ်ၼႆ ဢမ်ႇလပ်ႉလွင်းယဝ်ႉ။

ၵုမ်ႇမၼီႊ ၵမ်ႊမိၼ်ႊ(Cummins) မိူင်းဢိၼ်ႊတီးယႃႊ ထူၵ်းဢွၵ်ႇၶိူင်ႈဢၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းၸၢၵ်ႈၾႆးၵေႃႈ ႁူင်းၵၢၼ် 7 ႁူင်းဢၼ်မီးတီႈ ဝူႊႁၢၼ်ႊၼၼ်ႉ တေလႆႈပိုတ်ႇမိူဝ်ႈလႂ်ၵေႃႈယင်းဢမ်ႇပႆႇႁူႉ…ဢၼ်လူင် ပွင်ၸိုင်ႈ တိူဝ်းဝၼ်းလိုဝ်ႈၸူဝ်ႈၶၢဝ်းပီမႂ်ႇတေႃႇ ဝၼ်းထီႉ 3 လိူၼ်ၽေႇၽေႃႊဝႃႊရီႊသေတႃႉၵေႃႈ ငဝ်း လၢႆးဝဵင်းဝူႊႁၢၼ်ႊ တေၸၢင်ႈဢိုတ်းႁပ်းဝႆႉယူႇ။

ၵုမ်ႇမၼီႊ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၵႃး Fobe တႄႉ ဢမ်ႇလႆႈႁဵတ်းၵၢၼ်တီႈဝူႊႁၢၼ်ႊသေတႃႉၵေႃႈ ၵၢၼ်ငၢၼ်းပိူင် လူင် ဢၼ်မီးတီႈမိူင်းၶေႇၼၼ်ႉ ၸူဝ်ႈပႆႇထိုင်လိူၼ် ၽေႇၽေႃႊဝႃႊရီႊ 10 ဝၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပႆႇႁၼ် သၢႆငၢႆ တေၸၢင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈ ဝႃႈၼႆ။ ၵုမ်ႇမၼီႊ Fobe ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ႁူင်းၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ႁဵတ်းဝႆႉတီႈ မိူင်းၶေႇ (4)ဝဵင်းၼၼ်ႉသေ ၶူပ်ႇပီ ထူၵ်းဢွၵ်ႇၵႃး 5 သႅၼ်လမ်း…ၼိုင်ႈပၢတ်ႈလႂ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၵႃး 4900 လမ်းယူႇ။

ၵၢၼ်ငၢၼ်းဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းၶေႇၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးဢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈယူႇတၢင်ႇမိူင်းၸိူဝ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢိင်ၼိူဝ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ်မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉသေ ၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉမႃးယူႇၼႆ ဢွၼ်ၵၼ် ၼပ်ႉသၢင်ႈငဝ်းလၢႆးဝႆႉယူႇ။

ဝုၼ်ႇလူင်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ Yasutoshi Nishimura လၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇဝႃႈ“ငဝ်းလၢႆးမိူဝ်ႈလဵဝ် ၼႆႉ ပေႃးႁဵတ်းၼႆသိုပ်ႇၵႂႃႇထႅင်ႈၶၢဝ်းႁိုင်တႄႉ ၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၵၢၼ်ထူၵ်းဢွၵ်ႇၵုၼ်ႇလႄႈလွင်ႈတေႃႉ သူင်ႇၵုၼ်ႇ ၶွင်မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႊႁဝ်းယူႇ”ဝႃႈၼႆ။ ၵူၼ်းတွင်ႈတဵဝ်းၼႂ်းမိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႊ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇသၢမ်ႇသိပ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၶေႇ၊ ဢၼ်သိုဝ်ႉၶူဝ်းၶွင် ဢွၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းၶေႇၵေႃႈ ပိူင်လူင်ပဵၼ်ၵျႃႊပၢၼ်ႊ…ၶိူင်ႈၶူဝ်း ဢၼ် ၸႂ်ႉၼႂ်းၶွမ်းလႄႈၾူၼ်း၊ ၶိူင်ႈၾႆးၾႃႉ၊ ၵွင်ႈထႆႇၵူႈၸိူဝ်းၸႂ်ႉ မၢၼ်ႇၽီလူးၼၼ်ႉ ၵုမ်ႇမၼီႊၵျႃႊပၢၼ်ႊ ၶိုၼ်းလႆႈသိုဝ်ႉဢဝ်တီႈၶေႇယူႇ။

မိူင်းထႆးၵေႃႈ ၶေႇၸႂ်ႉၸၢႆႇငိုၼ်းတေႃႊလႃႊ 18 ပီႇလီႇယၼ်ႊသေ တွင်ႈတဵဝ်းၵူႈပီယဝ်ႉ၊ ငိုၼ်းဢၼ်လႆႈ တီႈၶေႇတွင်ႈတဵဝ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ် 4 ပုၼ်ႈ 1 ပုၼ်ႈၼႂ်းၵၢၼ်တွင်ႈတဵဝ်းမိူင်းထႆးယူႇ။ ၵူၼ်းလႄႇတွင်ႈတဵဝ်း မိူင်းထႆးၼၼ်ႉ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶေႇပဵၼ်ထီႉ 1 ဝႆႉယူႇၼႆ ဝုၼ်ႇလူင်ၽၢႆႇတွင်ႈတဵဝ်းမိူင်းထႆး Yuthasak Supa sorn လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ…သိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းပၢတ်ႈၼႆႉ ၶေႇတွင်ႈတဵဝ်းယွမ်းလူင်း ၵႂႃႇလႄႈ လႆႈၸဵပ်းသၢင်ႈၵႂႃႇၼၼ်ႉ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၼႂ်းမိူင်းထႆး ႁႂ်ႈဢဝ်သေဢၼ်ဢၼ် ပုတ်ႈတၢင်လႆႈၼႆ လူင်းပွင်ၸိုင်ႈထႆးတိုၵ်ႉႁႃတိုဝ်ႉတၢင်းမၼ်းယူႇ”ဝႃႈၼႆ။ တူဝ်ယၢင်ႇမၼ်း ယွမ်းၵဵပ်းၶွၼ်ႇႁိူဝ်းမိၼ် ဢၼ် လိုဝ်ႈယင်ႉ၊ ယွမ်းၵဵပ်းဢၶွၼ်ႇၼမ်ႉမၼ်း ႁိူဝ်းမိၼ်လႄႈယွမ်းၵဵပ်းဢၶွၼ်ႇ ၼိူဝ်ၵၢၼ်ဢၼ်ၸၼ်ၸႂ် ၵူၼ်းတွင်ႈတဵဝ်းၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ယွမ်းၵဵပ်းဢၶွၼ်ႇမၼ်းၼႆ ဝူၼ်ႉဝႆႉယူႇ။

ပိၼ်ႇဢဝ်မႃးတီႈ- Newyork Time ဢၼ် Alexandra Stevenson တႅမ်ႈ

Top